ΤΟ ΑΝΤΙΔΩΡΟ[Ν] ΤΟ ΔΩΡΟ ΤΕΛΕΣΗΣ ΤΟΥ ΜΥΣΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΣ [ΟΡΙΣΜΟΣ – ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΣ – ΙΣΤΟΡΙΑ]

Του Δημήτρη Γ. Μπράνη, Σχολικού Συμβούλου - Νομικού - Δημοσιογράφου

Ι. ΟΡΙΣΜΟΣ
Το: αντίδωρο[ν] είναι τεμάχιο – κομμάτι άρτου – ευλογημένο και αγιασμένο από τον ιερέα !!!
Το Αντίδωρο[ν] είναι το δώρο, το διδόμενο από τον παπά – ιερέα – στο Σεβαστό Εκκλησίασμα μετά την τέλεση του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας !!!
Το Μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας είναι το Μυστήριο των Μυστηρίων !!!
Μετά, λοιπόν, την τέλεσή του δίδεται απ’ του παπά - ιερέα - το χέρι στο Σεβαστό Εκκλησίασμα, το αντίδωρο, που είναι το δώρο τέλεσης του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας !!!
Τη στιγμή, που το δίνει το ιερέας στον πιστό, λέει την ευχή: «Ευλογία Κυρίου και έλεος έλθοι εφ’ υμάς !!!».
Κάνιστρο με το αντίδωρο τοποθετείται στο Σολέα – είναι το τμήμα το έμπροσθεν του Ιερού Βήματος – για να παίρνουν – το αντίδωρο – όσοι μεταλαμβάνουν της Θείας Ευχαριστίας, της Θείας Κοινωνίας, του Σώματος και του Αίματος, του Ιησού Χριστού !!!
Άλλο κάνιστρο, με το αντίδωρο, τοποθετείται προ της εξόδου και παίρνουν απ’ αυτό, όσοι δεν πηγαίνουν να το πάρουν απ’ του παπά – ιερέα – το χέρι. [Αυτό το βλέπω σε Ιερό Ναό της πόλεως της Λαμίας, αλλά το βλέπω και σε άλλους Ιερούς Ναούς της ίδιας πόλεως, όπου εγώ εκκλησιάζομαι].

ΙΙ. ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ Α΄. Όλο το Σεβαστό Εκκλησίασμα πρέπει να παίρνει το αντίδωρο[ν] απ’ του παπά το χέρι, όπως το έπαιρναν και οι αγωνιστές του ’21. Ιδού το σχετικό άσμα !!!

«Καβάλα παν’ στην Εκκλησιά,
καβάλα προσκυνάνε !!!
καβάλα παίρνουν τ’ αντίδωρο,
απ’ του παπά το χέρι !!!»

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ Β΄. Το θέλει η: «Ιερή Παράδοση !!!» κάθε πιστός να παίρνει το αντίδωρο[ν] απ’ του παπά – ιερέα – το χέρι, για να παίρνει και την ευλογία του. «Ευλογία Κυρίου και έλεος έλθοι εφ’ υμάς !!!».

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ Γ΄. Εδώ – στο β΄ κάνιστρο με το αντίδωρο – παρατηρείται:
α) Συνωστισμός, όπου δεν αρμόζει και δεν ταιριάζει στο χώρο !!!
β) Άλλος «βουτάει» το χέρι, μέσα στο κάνιστρο και παίρνει περισσότερα του ενός.
γ) Και άλλος τα ανακατεύει με το χέρι του για να πάρει της αρεσκείας του.

ΙΙΙ. ΙΕΡΟΙ ΝΑΟΙ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ
Το Δεκέμβριο του 2021 και τον Ιανουάριο του 2022 ήμουν στην Αθήνα, στο: «Κλεινόν Άστυ !!!».
Είδα Ιερούς Ναούς: «του Κλεινού Άστεως» να είναι υποδειγματικοί !!!
Να έχουν θαυμαστή τάξη και ευπρέπεια !!!
Είδα όλο το σεβαστό εκκλησίασμα να παίρνει το αντίδωρο[ν] απ’ του παπά – ιερέα – το χέρι, τυλιγμένο μέσα σε διπλή χαρτοπετσέτα και με την ευχή: «Ευλογία Κυρίου και έλεος έλθοι εφ’ υμάς !!!».
Σχόλιο. Αίνος, τιμή και δόξα ανήκει στους Ιερούς Ναούς, που παίρνουν πρωτοβουλίες, που προσαρμόζονται ανάλογα με την εποχή και τις περιστάσεις !!!

IV. ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΙ – ΤΙ ΣΥΜΒΟΛΙΖΕΙ ΤΟ ΑΝΤΙΔΩΡΟ[Ν];
Α΄. Συμβολίζει την προσφορά εκείνων, που προσφέρουν είδη για την τέλεση του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας !!!
Β΄. Συμβολίζει το δώρο τέλεσης του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας !!!
Γ΄. Συμβολίζει τη συνέχεια της συνήθειας των πρώτων Χριστιανικών χρόνων, κατά τους οποίους διενέμετο μέρος των προσφορών της προθέσεως !!!

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ. Η λέξη: «αντίδωρο[ν] είναι λέξη σύνθετη. Έχει δυο συνθετικά: τη λέξη – πρόθεση – «αντί» και τη λέξη – όνομα ουσιαστικό – «δώρο». Προσφορά – δώρο – τέλεσης του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας !!!

V. ΙΣΤΟΡΙΑ
Η ιστορία του αντίδωρου ανάγεται στην εποχή των πρώτων χριστιανικών χρόνων. Είναι η συνέχεια της συνήθειας των πρώτων χριστιανικών χρόνων, κατά τους οποίους διενέμετο στους εκκλησιαζομένους μέρος των προσφορών της προθέσεως !!!
Πρόθεση γλωσσικώς σημαίνει: έχω την πρόθεση, την διάθεση, την ευχαρίστηση να προσφέρω. Να δώσω !!! Να δώσω και να προσφέρω, ό,τι μου λέει η ψυχή μου και η καρδιά μου.
Στο Ιερό του Ναού υπάρχει ειδικό τμήμα, που ονομάζεται «ΠΡΟΘΕΣΗ !!!».   
Στο τμήμα αυτό εναποτίθενται οι προσφορές που ονομάζονται διπλά. Άλλοι τις ονομάζουν: «πρόσφορα» και άλλοι «λειτουργιές». Εκεί γίνεται και η τελετή προετοιμασίας των Τιμίων Δώρων !!!
Σε κάθε χριστιανική εορτή: Δεσποτική, Θεομητορική, Αγίου οι χριστιανοί προσφέρουν πρόσφορα ή λειτουργιές και ο ιερέας τα ευλογεί !!!
Τα πρόσφορα τεμαχίζονται – γίνονται αντίδωρα – και διανέμονται – δίδονται – στο Σεβαστό Εκκλησίασμα στο τέλος της τέλεσης του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας !!!
Όταν δε συμβαίνει να είναι πολλά, τότε διανέμονται – δίνονται – στους έχοντας ανάγκη.
Το αντίδωρο[ν] το παίρνουν όχι μόνο οι πιστοί, που μεταλαμβάνουν του Σώματος και του Αίματος του Ιησού Χριστού, αλλά όλο το Σεβαστό Εκκλησίασμα !!! Είναι το δώρο τέλεσης του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας !!! Της Θείας Λειτουργίας !!!