Ποιος ΟΗΕ;

Γράφει ο
Χρήστος Αλεξανδρής

Πρώτη είδηση στα ελληνικά μέσα ενημέρωσης την περασμένη εβδομάδα ήταν η επίσκεψη του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στη Νέα Υόρκη και η ομιλία του στο Συμβούλιο Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Ο Έλληνας πρωθυπουργός έθεσε το θέμα του παράνομου Τουρκο-Λιβυκού μνημονίου που δημιουργεί νέα δεδομένα στη χάραξη των θαλασσίων ζωνών, τονίζοντας με έμφαση ότι αυτή η συμφωνία των δύο κρατών δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή από τη διεθνή κοινότητα καθώς αμφισβητεί τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας και παραβιάζει ευθέως τους κανόνες του διεθνούς δικαίου αλλά και της κοινής λογικής. Έχει απόλυτο δίκιο ο πρωθυπουργός και ως Έλληνες ελπίζουμε αυτή η πρωτοβουλία του Κυριάκου Μητσοτάκη να φέρει αποτέλεσμα. Δεν είμαστε όμως καθόλου αισιόδοξοι για το τι μπορεί να συμβεί. Ο πρωθυπουργός μίλησε για το διεθνές δίκαιο και καλά έκανε. Όμως όποιον δικηγόρο κι αν ρωτήσουμε, θα εισπράξουμε την απάντηση ότι «κάθε δίκαιο είναι μια πράξη καταναγκασμού». Πρέπει να είναι σε θέση δηλαδή αυτοί που το επικαλούνται και το προστατεύουν να επιβάλλουν κυρώσεις στις χώρες που το παραβιάζουν. Έχουμε την αίσθηση ότι ο λόγος του πρωθυπουργού απευθυνόταν εις ώτα μη ακουόντων, γιατί η ομιλία του έγινε σε έναν διεθνή οργανισμό που έχει χάσει προ πολλού το κύρος του. Οι ηγέτες των χωρών που συμμετέχουν στον ΟΗΕ, συνεδριάζουν σε πολυτελείς αίθουσες, εκφωνούν ωραίους λόγους για την ηθική και το δίκαιο, συγκεντρώνοντας πάνω τους τα φώτα της δημοσιότητας αλλά μέχρι εκεί. Το πρόβλημα είναι ότι οι αποφάσεις και τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, δεν υποχρεώνουν τους ηγέτες των κρατών που λειτουργούν ως «αρπαγες» περιουσιακών στοιχείων άλλων κρατών, να σεβαστούν τις αποφάσεις και τα ψηφίσματα του διεθνούς οργανισμού. Και δεν μιλάμε για έναν τυχαίο οργανισμό.
Ο ΟΗΕ, ήταν κατά βάση δημιούργημα των Αμερικανών μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο και πράγματι συνέβαλε στη διατήρηση της ειρήνης μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων. Ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα ήταν η καθιέρωση του απαραβίαστου των συνόρων και του καθολικού σεβασμού της κυριαρχίας κάθε κράτους. Στην εποχή του Τραμπ και του Πούτιν όλα αυτά σήμερα έχουν καταρρεύσει σαν χάρτινος πύργος. Το παράδοξο της ιστορίας είναι ότι σε αυτή την κατεδάφιση των διεθνών κανόνων πρωτοστατούν οι μεγάλες δυνάμεις και κυρίως αυτοί που δημιούργησαν αυτούς τους διεθνείς οργανισμούς με αποστολή την ειρηνική επίλυση των διαφορών μεταξύ των κρατών. Η περιφρόνηση που δείχνουν σήμερα οι ΗΠΑ του Τραμπ και η Ρωσία του Πούτιν προς τις αρχές του ΟΗΕ, έχει ανοίξει την όρεξη και σε άλλες δυνάμεις που αισθάνονται ισχυρές και νιώθουν ότι μπορεί και αυτές να περιφρονήσουν και να αγνοήσουν τις αρχές του Οργανισμού, αδιαφορώντας για το απαραβίαστο των συνόρων όπως γίνεται με την Τουρκία και με άλλες αυταρχικές μοναρχίες όπως η Λιβύη που υπογράφουν ένα «παράνομο, άκυρο και ανυπόστατο» μνημόνιο, αμφισβητώντας κυριαρχικά δικαιώματα της πατρίδας μας. Εκεί βρισκόμαστε σήμερα, γι' αυτό δεν είμαστε καθόλου αισιόδοξοι για το τι θα μπορούσε να κερδίσει η Ελλάδα μέσα σε αυτόν τον κόσμο που προσπαθούν να οικοδομήσουν οι μεγάλες δυνάμεις. Έναν κόσμο δηλαδή όπου οι διεθνείς οργανισμοί και οι διεθνείς συμφωνίες δεν θα παίζουν κανέναν απολύτως ρόλο.
Σε αυτόν τον κόσμο των «νταήδων», δεν μπορούμε να περιμένουμε και πολλά από τον ΟΗΕ, όσες ομιλίες κι αν γίνουν στις πολυτελείς αίθουσες του Συμβουλίου Ασφαλείας. Το παράδειγμα της Κύπρου άλλωστε είναι εξόχως διδακτικό.