ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΣΕ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΜΕΤΑΔΙΔΟΝΤΑΙ ΜΕ ΚΟΥΝΟΥΠΙΑ ΚΑΙ ΣΚΝΙΠΕΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟΧΕΣ ΠΟΥ ΥΠΟΔΕΧΟΝΤΑΙ ‘Η ΦΙΛΟΞΕΝΟΥΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ

Το εποχικό σχέδιο δράσης του για την πρόληψη και αντιμετώπιση των κινδύνων που ελλοχεύουν από τα τσιμπήματα των κουνουπιών καθώς και άλλων εντόμων ενόψει της καλοκαιρινής περιόδου, γνωστοποίησε ο πρόεδρος του Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ), Θανάσης Γιαννόπουλος, με επιστολή του προς τους Δήμους και τις Κοινότητες της χώρας.

Στην επιστολή του με θέμα "Νοσήματα που μεταδίδονται με κουνούπια και σκνίπες σε περιοχές που υποδέχονται ή φιλοξενούν μετανάστες και πρόσφυγες - Εκτίμηση κινδύνου και δράσεις πρόληψης 2016", ο κ. Γιαννόπουλος κάνει διαίτερη αναφορά στους πρόσφυγες και μετανάστες που φιλοξενούνται σε προσωρινά κέντρα διαμονής.

Επανερχόμενος στο θέμα της έγκαιρης και συστηματής υλοποίησης ολοκληρωμένων προγραμμάτων διαχείρισης κουνουπιών, δεδομένων των υψηλών θερμοκρασιών που καταγράφηκαν τους χειμερινούς μήνες και αναμένεται να εξακολουθήσουν κατά τη διάρκεια της εαρινής περιόδου, προειδοποιεί πως μπορούν να επισπεύσουν την έναρξη της περιόδου κυκλοφορίας των κουνουπιών και μάλιστα με αυξημένους πληθυσμούς.

Για τις συνθήκες διαβίωσης των προσφύγων-μεταναστών αναφέρει ειδικότερα πως:

"Ιδιαίτερα ευπαθείς για μόλυνση με παθογόνα που μεταδίδονται με κουνούπια (ή σκνίπες) είναι πληθυσμιακές ομάδες που είναι περισσότερο εκτεθειμένες σε αυτά, όπως οι πρόσφυγες-μετανάστες σε χώρους φιλοξενίας, λόγω των συνθηκών διαβίωσής τους και των ελλιπών μέτρων ατομικής προστασίας. Οι συνθήκες συγχρωτισμού σε αυτήν την ευπαθή ομάδα αυξάνουν τον κίνδυνο συρροών νοσημάτων που μεταδίδονται με διαβιβαστές, σε περίπτωση που υπάρχουν οι κατάλληλοι διαβιβαστές και συμβεί τοπική μετάδοση των παθογόνων".

Δράσεις Πρόληψης

Τα μέτρα πρόληψης αφορούν σε ολοκληρωμένα προγράμματα ελέγχου των διαβιβαστών, σε μέτρα ατομικής προστασίας από την έκθεση σε κουνούπια και σκνίπες, σε εγρήγορση των επαγγελματιών υγείας για την έγκαιρη διάγνωση και αντιμετώπιση των κρουσμάτων και σε ευαισθητοποίηση του κοινού και των μεταναστών-προσφύγων, για τη λήψη των ενδεικνυόμενων προληπτικών μέτρων.

Στις περιοχές υποδοχής και στους χώρους φιλοξενίας μεταναστών-προσφύγων, επίσης, κρίνεται άκρως απαραίτητη η διασφάλιση ικανοποιητικών συνθηκών διαβίωσης, ύδρευσης, αποχέτευσης και διαχείρισης απορριμμάτων και η μείωση -στο μέτρο του δυνατού- των συνθηκών συγχρωτισμού.

Η πρόληψη και αντιμετώπιση των νόσων που μεταδίδονται με κουνούπια ή σκνίπες -όσον αφορά δτο διαβιβαστή- βασίζεται στη μείωση του πληθυσμού των κουνουπιών μέσω του περιορισμού των εστιών αναπαραγωγής τους και ολοκληρωμένων προγραμμάτων καταπολέμησης κουνουπιών και στην παρεμπόδιση της επαφής μεταξύ διαβιβαστών και ανθρώπων. Συγκεκριμένα, με σκοπό την ελαχιστοποίηση της πιθανότητας μετάδοσης ασθενειών που μεταδίδονται με κουνούπια (ή σκνίπες), κρίνεται απαραίτητη η συνεχής εφαρμογή των παρακάτω βασικών δράσεων και μέτρων προστασίας:

1. Περιορισμός των εστιών αναπαραγωγής των κουνουπιών, στις περιοχές που υποδέχονται / φιλοξενούν μετανάστες-πρόσφυγες και στις γειτονικές περιοχές (όπως σε περιοχές που αποτελούν πύλες εισόδου μεταναστών-προσφύγων, κέντρα μετεγκατάστασης κλπ):

- Αποφυγή δημιουργίας συλλογ'ών στάσιμου νερού πχ. με την ορθή διαχείριση των συστημάτων ύδρευσης και αποχέτευσης.

- Απομάκρυνση σε τακτά χρονικά διαστήματα (φυσικών και τεχνητών) συλλογών στάσιμου νερού (αποτελούν σημεία εναπόθεσης των αυγών των κουνουπιών), συμπεριλαμβανομένων και μικρών εστιών (πχ. από κουβάδες, λεκάνες, ελαστικά οχημάτων, λακκούβες εδάφους, υδρορροές) με άδειασμα του στάσιμου νερού σε εβδομαδιαία βάση.

- Κάλυψη περιεκτών με στάσιμο νερό που δεν μπορεί να απομακρυνθεί (πχ. δεξαμενών, πηγαδιών, κοντέινερ, βαρελιών) ή εφαρμογή εγκεκριμένου προνυμφοκτόνου εάν δεν είναι εφικτή η απομάκρυνση ή κάλυψη της συλλογής (σύμφωνα πάντα με τις οδηγίες χρήσης του κάθε σκευάσματος και από εξειδικευμένο προσωπικό).

- Τακτική περιποίηση (κούρεμα) των φυτών, θάμνων, φυλλωσιών του περιβάλλοντος χώρου, ώστε να μην αποτελούν καταφύγια των ενήλικων κουνουπιών. Πότισμα των φυτών κατά προτίμηση κατά τιε πρωινές ώρες.

2. Ολοκληρωμένα προγράμματα διαχείρισης κουνουπιών, σε επίπεδο Περιφέρειας και Δήμου, που αποσκοπούν στη μείωση των πληθυσμών των κουνουπιών με έγκαιρη και συστηματική διαχείριση των εστιών αναπαραγωγής κουνουπιών και εφαρμογή προνυμφοκτόνων στις πιθανές εστίες ανάπτυξής τους, με ιδιαίτερη συνέπεια στις περιοχές που υποδέχονται / φιλοξενούν πρόσφυγες-μετανάστες και στις γειτονικές περιοχές. 

3. Περιορισμό των εστιών αναπαραγωγής των σκνιπών, στους περιβάλλοντες χώρους φιλοξενίας προσφύγων-μεταναστών και στις γειτονικές περιοχές, λαμβάνοντας υπόψη ότι οι σκνίπες -σε αντίθεση με τα κουνούπια- εναποθέτουν τα αβγά τους σε εστίες πλούσιες σε οργανική ύλη και υγρασία, όπως πχ. σε σωρούς φύλλων και ξύλων, φλοιούς και κουφάλες δέντρων, σκιερούς θάμνους, φράκτες, εγκαταλελειμμένα κτίσματα, ρωγμές σε τοίχους σπιτιών, καταλύματα ζώων και οικιακά απορρίμματα, πετρόχτιστους τοίχους ή μάντρες, τοιχώματα πηγαδιών.

4. Ενημέρωση κοινού - Λήψη μέτρων για την ατομική προστασία από τα τσιμπήματα των κουνουπιών (και σκνιπών) των προσφύγων-μεταναστών και των κατοίκων - εργαζομένων της περιοχής, καθ'όλη την περίοδο κυκλοφορίας των εντόμων αυτών (συνήθως από Απρίλιο μέχρι Νοέμβριο). Τα μέτρα για την ατομική προστασία από τα τσιμπήματα των εν λόγω εντόμων, που συνίσταται να εφαρμόζονται γενικά, περιλαμβάνουν:

• Εφαρμογή και χρήση πλεγμάτων (σητών), όπου είναι εφικτό, σε παράθυρα, πόρτες, φεγγίτες, αεραγωγούς κτηριακών εγκαταστάσεων

• Χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών (που περιέχουν DEET, IR3535 ή ικαριδίνη) στο δέρμα και πάνω από τα ρούχα

• Κατάλληλη ένδυση

• Χρήση κουνουπιέρας στον ύπνο, εγκεκριμένα εντομοαπωθητικά-εντομοκτόνα περιβάλλοντος χώρου

•  

  Χρήση ανεμιστήρων και κλιματιστικών

  Στο πλαίσιο δράσης για την ενημέρωση των προσφύγων-μεταναστών, το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ. διαθέτει πολύγλωσσο ενημερωτικό φυλλάδιο με τίτλο "Προστασία από τα κουνούπια" καθώς και άλλο έντυπο υλικό για την ελονοσία και τα προτεινόμενα μέτρα προστασίας.

  (ΠΗΓΗ KEDKE.GR)